Velilerin bana en sık sorduğu sorulardan biri şu: “Çocuğum gelmek istemiyorsa ne yapacağım?” Cevabım çoğu zaman şaşırtıyor: önce çocuğu ikna etmeye çalışmanıza gerek yok.
“Psikoloğa gitmek istemiyorum, ben deli değilim.” Bu cümleyi bir çocuktan ya da ergenden duymak, anne-babalar için zor bir andır. Hem çocuğunuzun bir konuda zorlandığını görüyorsunuz hem de ona yardım edebileceğiniz tek kapı kapanıyor gibi hissediyorsunuz. Bu yazıda, çocuğunuz ya da ergeniniz psikoloğa gitmek istemediğinde neler yapabileceğinizi, nelerden kaçınmanız gerektiğini ve ilk adımı nasıl atabileceğinizi anlatıyorum.
Kısa cevap: Çocuğunuz psikoloğa gitmek istemiyorsa onu zorla götürmeyin, kandırarak da götürmeyin. İlk adımı çoğu zaman anne-baba atabilir: önce siz bir psikologla görüşür, durumu anlatır, çocuğunuza nasıl yaklaşacağınızı birlikte planlarsınız. Çocuk hazır olduğunda ya da meraklandığında, baskı olmadan tanışma görüşmesiyle başlanır.
Çocuklar ve Ergenler Neden Psikoloğa Gitmek İstemez?
İstemeyen çocuğun bir nedeni vardır. Sık duyduklarım:
- “Bende bir sorun var demek.” Psikolog, “bozuk olan” çocuğun gittiği yer gibi görülür.
- Arkadaşların ne diyeceği korkusu. Özellikle ergenlerde en güçlü nedenlerden biri.
- Cezalandırılma hissi. “Kötü davrandığım için beni psikoloğa götürüyorlar.”
- Ne olacağını bilmemek. Bilinmeyen, çocuk için de ergen için de ürkütücüdür.
- Anlatmak istememek. Bazı çocuklar yaşadıkları şeyi konuşmaya hazır değildir ya da anne-babayı üzmek istemez.
- Daha önce yaşanmış kötü bir deneyim. Eskiden anlaşıldığını hissetmediği bir görüşme olmuş olabilir.
Nedeni anlamak, doğru yaklaşımı seçmenin ilk adımıdır.
Çocuğunuza Psikologdan Nasıl Bahsedebilirsiniz?
- Dürüst olun. “Gezmeye gidiyoruz” deyip psikoloğa getirmek güveni zedeler. Çocuklar buna çok çabuk kızar ve sonraki adımı daha da zorlaştırır.
- Yaşına uygun, sade bir dille anlatın. Küçük çocuklara: “Duyguları konuşmak ve oyun oynamak için bir arkadaşa gideceğiz; sana yardım etmek isteyen biri.” Ergenlere: “Sana ne yapacağını söyleyen biri değil, seni dinleyecek biri. İstemezsen konuşmak zorunda değilsin.”
- Suçlayıcı olmayın. “Sen böyle davranınca mecbur kaldım” gibi cümlelerden kaçının. Sorun çocuk değil, yaşanan zorluk.
- Duygusunu kabul edin. “Gitmek istemediğini anlıyorum, bu sana garip gelebilir.” Direnci yok saymak, direnci büyütür.
- Seçenek sunun. Zamanı, gün saatini ya da “tanışma amaçlı bir kez gelip bakalım” fikrini birlikte konuşmak çocuğa kontrol hissi verir.
Yapmamanız Gerekenler
- Tehdit ya da pazarlık: “Gitmezsen telefonu alırım” ya da “gidersen oyuncak alırım.” Görüşmeyi ceza ya da ödül yapar.
- Başkalarının yanında konuşmak: Akrabaların, arkadaşların önünde “psikoloğa götüreceğim” demek utandırır.
- Sonucu hemen beklemek: İlk görüşmeden sonra “bak ne güzel anlattın, geçti” baskısı kurmayın.
- Her şeyi öğrenmeye çalışmak: Görüşmeden sonra “ne konuştunuz?” diye sorgulamayın. Çocuğunuz paylaşmak isterse paylaşır; paylaşmazsa da gizliliği korumak güvenin parçasıdır.
İlk Adımı Anne-Baba Atabilir
Pek çok veli, çocuğu ikna edemeyince bekler. Oysa çocuğunuz henüz hazır değilken bile siz bir psikologla görüşebilirsiniz. Bu görüşmede:
- Çocuğunuzda gördüğünüz değişiklikleri (uyku, okul, arkadaşlık, öfke, içe kapanma) anlatırsınız.
- Evde nasıl yaklaşacağınıza dair somut öneriler alırsınız.
- Çocuğunuzla görüşmeye ne zaman ve nasıl başlanacağını birlikte planlarsınız.
Benim çalışma biçimimde de ilk adımda çocuğu değil, sizi dinlerim: neler oluyor, ne zamandan beri, evde ve okulda nasıl? Çocuğunuzla görüşme, bu konuşmadan sonra ve onun hazır olduğu şekilde başlar.
Küçük Çocukla Ergen Arasındaki Fark
- Küçük çocuklarda (4–10 yaş) psikoloğa gitmek çoğunlukla bir “oyun odasına gitmek” gibi yaşanır. Direnç genelde ayrılık kaygısından ya da yabancı ortamdan gelir; birkaç tanışma görüşmesiyle azalır. Oyun yoluyla çalışmanın nasıl işlediğini Oyun Terapisi Nedir? yazısında anlattım.
- Ergenlerde (11–16 yaş) direnç daha çok özerklik ve mahremiyet ihtiyacından gelir. Ergen için “bana karışılıyor” hissi psikologdan önce anne-babaya yönelir. Onu konuşmaya zorlamam; ilk görüşmede birbirimizi tanırız, ne konuşup konuşmayacağını o belirler. Gizlilik burada ergenin güveni için çok önemlidir.
Hangi Durumlarda Beklememek Gerekir?
Çocuğunuz psikoloğa gitmek istemese bile şu durumlarda desteği ertelemeyin:
- Uyku, iştah ya da okul devamında belirgin ve süren bozulma
- Uzun süren içe kapanma, sürekli ağlama ya da her şeyden uzaklaşma
- Kendine zarar verme ya da ölüm üzerine konuşma
- Ani ve ciddi davranış değişikliği
Kendine ya da başkasına zarar verme düşüncesi varsa randevu beklemeyin: hemen 112’yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun. İlaç desteği gerekebilecek durumlarda çocuk ve ergen psikiyatristine başvurmak gerekir; görüşmelerde bunun gerektiğini düşünürsem size açıkça söylerim.
Ne Zaman, Nasıl Başlanır?
- Kısa ve ücretsiz bir ön görüşme: Telefonda ya da WhatsApp’ta durumu birkaç dakikada anlatırsınız; nasıl çalıştığımı anlatırım.
- Anne-baba görüşmesi: Çocuğunuz olmadan, durumu ayrıntılı konuşuruz.
- Çocukla tanışma: Çocuğunuzun hazır olduğu biçimde, baskı olmadan başlarız.
Antalya Muratpaşa’daki ofisimde yüz yüze görüşüyorum; Antalya dışındaysanız online da konuşabiliriz. → Çocuk ve ergen danışmanlığı · Online ve yüz yüze görüşmeler · İletişim ve randevu
Sık Sorulan Sorular
Çocuğum hiç konuşmazsa ne olur?
Konuşmamak da bir iletişimdir. Küçük çocuklarla oyun, ergenlerle sohbet ve ortak bir etkinlik üzerinden başlayabiliriz. Konuşmaya zorlamam; güven oluştukça konuşma kendiliğinden gelir.
Psikoloğa gitmek çocuğumun sicilini ya da geleceğini etkiler mi?
Bu konuyu ayrı bir yazıda ele aldım: Psikoloğa gitmek ileride sorun olur mu?
Görüşmelerde anlattıklarını bana söyleyecek misiniz?
Çocuğun mahremiyetini korurum. Ancak anne-babayla düzenli görüşmelerde, çocuğun ya da başkasının güvenliğiyle ilgili bir durum dışında, ayrıntıları paylaşmadan genel gidişatı ve evde neler yapabileceğinizi konuşuruz.
Kaç görüşme gerekir?
Çocuktan çocuğa değişir. İlk görüşmelerden sonra birlikte değerlendiririz; baştan kesin bir sayı vermek doğru olmaz.
Yazar: Psk. Cihan Hakan — Lefke Avrupa Üniversitesi Psikoloji mezunu; Antalya Muratpaşa’da 4–16 yaş çocuk ve ergenler, yetişkinler ve çiftlerle çalışıyor. BDT, ACT, Şema Terapi, EMDR ve Oyun Terapisi eğitimleri. Son güncelleme: Kasım 2026.

